Samen werken aan een curriculum dat klopt én werkt
De nieuwe kerndoelen bieden scholen de kans om opnieuw te kijken naar de inhoud, samenhang en kwaliteit van hun curriculum. De vertaling naar de praktijk gebeurt in de school zelf. Dat vraagt om keuzes over wat leerlingen leren, hoe verschillende leergebieden met elkaar samenhangen en hoe veranderingen duurzaam worden verankerd in de onderwijspraktijk.
Scholen hebben daarbij een sterke basis: kennis van hun leerlingen, hun context en hun ambities. Tegelijkertijd is curriculumontwikkeling een vak. Door die twee te verbinden, ontstaat kwaliteit. Daarom werken implementatiepartners samen met scholen als partner naast het team. Samen onderzoeken zij wat nodig is om het curriculum verder te ontwikkelen en toekomstbestendig te maken.
Curriculumherziening roept nieuwe vragen op
Curriculumherziening biedt kansen om het curriculum verder te versterken.
Tegelijkertijd vraagt dit om keuzes die raken aan de inhoud van het onderwijs, de organisatie van het curriculum en de dagelijkse praktijk in de klas.
Veel scholen herkennen vragen als:
- Hoe sluit ons huidige curriculum aan op de nieuwe kerndoelen?
- Welke onderdelen vragen om herziening en welke juist niet?
- Hoe brengen we meer samenhang aan tussen leergebieden?
- Hoe betrekken we het team bij deze ontwikkeling?
- Hoe zorgen we ervoor dat plannen daadwerkelijk zichtbaar worden in de klas?
Luister naar de podcastserie
Nieuwe kerndoelen nader bekeken
Curriculumimplementatie vraagt om keuzes, samenwerking en een gedeeld begrip van de vernieuwde kerndoelen. In deze podcastserie gaan deskundigen in gesprek over actuele vraagstukken, praktijkervaringen en concrete handvatten voor een succesvolle implementatie.
Aflevering 1
Waarom nieuwe kerndoelen?
Waarom zijn de kerndoelen vernieuwd en wat betekent dat voor scholen? Host Job Christians gaat in gesprek met Lucie Gooskens (SLO) en Wessel Peters (Vernieuwenderwijs) over de belangrijkste veranderingen en hoe scholen een goede start maken met curriculumontwikkeling.
Aflevering 2
De schoolleider als motor van curriculumontwikkeling
Hoe vertaalt u de nieuwe kerndoelen naar een sterk schoolcurriculum? Host Job Christians spreekt met Lambert van der Ven (AVS) en Mariëlle van Wijk (ZIEN in de Klas) over de rol van schoolleiders, het creëren van draagvlak en het begeleiden van curriculumontwikkeling binnen het schoolteam.
Aflevering 3
De leraar als ontwerper
Wat betekenen de nieuwe kerndoelen voor de dagelijkse lespraktijk? Host Job Christians gaat in gesprek met Roel Grol (HAN/De leraar als ontwerper) en Jenneke Wilms (CPS) over de rol van de leraar als ontwerper en het maken van bewuste curriculumkeuzes.
Aflevering 4
Curriculumontwikkeling als continu proces
Hoe zorgt u ervoor dat curriculumvernieuwing blijvend onderdeel wordt van de school? Host Job Christians spreekt met Marcel Wevers (Bazalt Groep) over draagvlak, samenwerking en een planmatige aanpak voor duurzame curriculumontwikkeling.
“Implementatie is geen technische aanpak, maar een veranderkundige opgave. Het vraagt leiderschap, gezamenlijke taal, teamontwikkeling en cyclisch werken aan verbetering.”
Ondersteuning die aansluit bij uw school
Geen enkele school is hetzelfde. Daarom vraagt curriculumherziening om maatwerk.
Implementatiepartners ondersteunen scholen bij het maken van keuzes die passen bij hun visie, leerlingen en ontwikkeldoelen.
Afhankelijk van de vraag ondersteunen implementatiepartners scholen bij:
Analyse
Inzicht krijgen in de huidige situatie, het curriculum en de ontwikkelopgaven van de school.
Ontwikkeling
Het vertalen van visie, ambities en nieuwe kerndoelen naar concrete curriculumkeuzes.
Implementatie
Het begeleiden van teams bij het realiseren van veranderingen in de dagelijkse onderwijspraktijk.
Borging
Het duurzaam verankeren van verbeteringen, zodat ontwikkelingen ook op langere termijn zichtbaar blijven.
Kwaliteit geborgd
Onderwijsontwikkeling Nederland verenigt 23 onderwijsadviesorganisaties die werken vanuit een gezamenlijke kwaliteitsstandaard.
U werkt met een ervaren adviseur die het traject begeleidt, de samenhang bewaakt en het vaste aanspreekpunt is. Zo is de kwaliteit van zowel het proces als de inhoud geborgd.
De kwaliteitsstandaard beschrijft wat scholen mogen verwachten van de ondersteuning. Implementatiepartners werken vanuit actuele kennis van onderwijs en didactiek, hanteren een heldere werkwijze en bieden ondersteuning die aansluit bij de praktijk van de school. Daarbij staan haalbaarheid, samenwerking en duurzame resultaten centraal.
Verdieping en downloads
Veel gestelde vragen en antwoorden
1. Waarom vraagt de invoering van de nieuwe kerndoelen meer dan het aanpassen van een paar lessen of methodes?
De nieuwe kerndoelen raken het hele curriculum. Scholen maken keuzes over wat leerlingen leren, hoe leergebieden samenhangen, welke leerlijnen worden gevolgd, welke leermiddelen worden ingezet en wat dit vraagt van leraren. Curriculumontwikkeling is daarmee een meerjarig veranderproces dat de hele school raakt. Juist daarom is het verstandig om tijdig met de voorbereiding te beginnen.
2. Kunnen we ook klein beginnen of ons eerst oriënteren?
Ja. Veel scholen starten met een verkenning of analyse van hun huidige curriculum. Dat kan bijvoorbeeld met een werksessie, scan of inspiratietraject. Zo krijgt u zicht op waar uw school staat, welke ontwikkelingen al lopen en wat een logische volgende stap is, zonder direct een groot traject te starten.
3. Wie kan ons helpen bij een curriculumanalyse?
Een curriculumanalyse is een gezamenlijke activiteit van schoolleiding, leraren en andere betrokken professionals. Tegelijkertijd kan het lastig zijn om met een frisse en scherpe blik naar het eigen curriculum te kijken. Een implementatiepartner kan helpen om patronen zichtbaar te maken, blinde vlekken te benoemen en gerichte keuzes te maken. Zo ontstaat een stevige basis voor de implementatie van de nieuwe kerndoelen.
4. Hoe bereiden we onze school voor op de gefaseerde invoering van de nieuwe kerndoelen?
De invoering van de nieuwe kerndoelen verloopt gefaseerd, met een einddatum op 1 augustus 2031. Dat lijkt ver weg, maar curriculumontwikkeling vraagt tijd voor afstemming, uitproberen en bijstellen. Door tijdig een implementatieplan te maken, kunt u stap voor stap werken en houdt u regie op het proces. Een implementatiepartner kan helpen om dit plan realistisch, gedragen en uitvoerbaar te maken.
5. Betekenen de nieuwe kerndoelen dat we al onze lesmethodes moeten vervangen?
Nee. De kerndoelen beschrijven wat leerlingen moeten kennen en kunnen, niet met welke methode u dat bereikt. Wel is het belangrijk om te bekijken of bestaande methodes en andere leermiddelen voldoende aansluiten bij de nieuwe kerndoelen en waar aanpassingen of aanvullingen nodig zijn. Het curriculum is daarbij het uitgangspunt, niet de methode.
6. Hoe zorgen we dat de veranderingen ook echt zichtbaar worden in de klas?
Een succesvol curriculum ontstaat in de dagelijkse onderwijspraktijk. Door leraren actief te betrekken bij het ontwikkelen, uitproberen en evalueren van onderwijs ontstaat eigenaarschap en wordt duidelijk wat wel en niet werkt. Professionele begeleiding kan helpen om dit proces doelgericht te organiseren, bij te sturen en uiteindelijk duurzaam te borgen.
7. Wat vraagt een implementatietraject van ons team in tijd en inzet?
Curriculumontwikkeling vraagt tijd en betrokkenheid van het team. Dat hoeft niet te betekenen dat er een volledig nieuw traject naast het bestaande werk komt. Door curriculumontwikkeling te verbinden aan bijvoorbeeld bestaande overlegmomenten, studiedagen, professionalisering en de kwaliteitscyclus, wordt het onderdeel van de schoolontwikkeling. Een implementatiepartner helpt om het proces realistisch en behapbaar te organiseren.
8. Hoe voorkomen we dat curriculumontwikkeling een tijdelijk project wordt?
Door curriculumontwikkeling te verbinden aan de onderwijsvisie, kwaliteitscyclus en professionele ontwikkeling van het team. Maak bovendien ruimte om keuzes in de praktijk uit te proberen, te evalueren en waar nodig bij te stellen. Zo wordt curriculumontwikkeling geen eenmalig project, maar een duurzaam onderdeel van de schoolontwikkeling.
9. Wat levert begeleiding door een implementatiepartner concreet op voor onze school?
Een implementatiepartner helpt om van losse ideeën en ontwikkelingen naar een samenhangend en uitvoerbaar curriculum te komen. Dat zorgt voor heldere keuzes, samenhang tussen leergebieden en een goede aansluiting op de nieuwe kerndoelen. Tegelijkertijd wordt het team meegenomen in het proces, zodat leraren weten wat er verandert, waarom en wat dit betekent voor hun onderwijspraktijk.
10. Waar letten we op bij het kiezen van een implementatiepartner?
Kijk naar ervaring met zowel curriculumontwikkeling als veranderprocessen in scholen. Een goede implementatiepartner sluit aan bij uw visie en ontwikkelvraag, stelt kritische vragen en werkt samen met het team. Kijk ook naar de aanpak, expertise en praktijkervaring. Een goede samenwerking en wederzijds vertrouwen zijn belangrijk voor een duurzaam resultaat.
11. Hoe vinden we een implementatiepartner die past bij onze school?
Iedere school heeft een eigen visie, context en ontwikkelvraag. Daarom is ondersteuning altijd maatwerk. De leden van Onderwijsontwikkeling Nederland beschikken over uiteenlopende expertise op het gebied van curriculumontwikkeling en implementatie. Bekijk de verschillende organisaties en kies een implementatiepartner die aansluit bij de ontwikkelfase, ambitie en onderwijspraktijk van uw school.
Onze aanpak is:
Inhoudelijk sterk
Evidence-informed en gebaseerd op actuele kennis van onderwijs en didactiek
doordacht en systematisch
Een heldere werkwijze van analyse tot borging
praktisch en haalbaar
Direct toepasbaar in de schoolpraktijk
In samenwerking
Co-creatie met scholen en besturen, met respect voor professionele autonomie en eigenaarschap
gericht op resultaat
Met duidelijke doelen en duurzame implementatie
“Samen zorgen we dat de nieuwe kerndoelen niet alleen op papier staan, maar zichtbaar en betekenisvol worden in het onderwijs van jouw school.”
Samen maken we het werkbaar
De implementatie van de nieuwe kerndoelen is een gezamenlijke ontwikkeling. Door samen te ontwerpen, uit te proberen en te verbeteren, ontstaat een curriculum dat werkt in de praktijk.
Voor leraren. Voor schoolleiders. En vooral: voor leerlingen.
Vind een implementatiepartner die past bij uw school
De onderstaande implementatiepartners zijn lid van Onderwijsontwikkeling Nederland en ondersteunen scholen bij curriculumontwikkeling, implementatie en duurzame onderwijsverbetering.
Klik op een logo en ontdek welke implementatiepartner het beste aansluit bij uw vraagstuk.
