‘Educatief Deltaplan nodig voor verbeteren onderwijskwaliteit’
Er is een samenhangende en langjarige aanpak nodig om de onderwijskwaliteit in de Nederlandse scholen te verbeteren. ‘Quick-fix oplossingen vergroten de problemen eerder dan dat ze iets oplossen. Er is een Educatief Deltaplan nodig voor de hele onderwijsketen’, zegt directeur-bestuurder Eric Bosman van Onderwijsontwikkeling Nederland, de branchevereniging van onderwijsadviesbureaus. Hij reageert op de publicatie van de Staat van het Onderwijs 2026 van de Inspectie van het Onderwijs.
Onderwijsontwikkeling onder druk
De Inspectie concludeert in het rapport dat de onderwijskwaliteit in de Nederlandse scholen onder druk staat en sterk verschilt tussen scholen. De Inspectie benadrukt terecht de sleutelrol van schoolleiders en leraren in het realiseren van onderwijskwaliteit. Tegelijkertijd zien we dat hun dagelijkse praktijk wordt gekenmerkt door hoge werkdruk, personeelstekorten en administratieve lasten. Daardoor komt de focus op onderwijsontwikkeling onder druk te staan.
Kracht van de keten
Al eerder, in 2024, publiceerde Onderwijsontwikkeling Nederland een oproep en eerste aanzet voor het Educatief Deltaplan, met daarin onder meer het voorstel voor een regeringscommissaris die de versnippering in de sector aanpakt en de kracht van de keten aanjaagt en coördineert. De hardnekkige knelpunten rond basisvaardigheden, differentiatie en kansengelijkheid laten zien dat het onderwijs voor complexe opgaven staat. Dit zijn vraagstukken die niet alleen binnen de school opgelost kunnen worden, maar vragen om gerichte ondersteuning, kennisdeling en goede afstemming in de keten. Juist externe expertise, zoals die van een onderwijsadviseur, kan hierin een cruciale rol spelen doordat zij vanuit een onafhankelijke positie kennis uit verschillende contexten kan inbrengen en vertalen naar de praktijk, waardoor scholen beter worden ondersteund bij evidence-informed werken en duurzame versterking van het taal-, lees- en rekenonderwijs.
Versnellen kwaliteitskader
Voor Onderwijsontwikkeling Nederland onderstreept dit rapport de urgentie om op korte termijn tot een gedegen kwaliteitskader te komen voor de ondersteuningsstructuur in het onderwijs. Bosman: ‘Daar worden al de eerste stappen in gezet, onder regie van het ministerie, maar het tempo moet omhoog en we moeten meer doen als sector. De toekomst van ons land zit nu op school. We hebben geen tijd te verliezen.’
Sterk keurmerk
Het beeld in het rapport van de Inspectie dat een fors deel van de scholen als onvoldoende wordt beoordeeld en dat herstel niet altijd tijdig lukt, laat zien dat incidentele interventies onvoldoende effect hebben. ‘Dit vraagt ook iets van ons als onderwijsadviesbranche’, zegt Bosman. ‘We hebben een keurmerk, maar we zullen dat moeten versterken en differentiëren, zodat er meer inzicht in en grip op de kwaliteit komt die onze branche levert aan schoolbesturen, schoolleiders, leraren en leerlingen. Het leveren van duurzaam maatwerk staat centraal in het keurmerk.’
